Toename tentenkampen van daklozen: nu al in zeventien gemeenten

Het aantal meldingen van tentenkampen van daklozen in Nederland is de afgelopen periode sterk gestegen. Dat blijkt uit onderzoek van RTL Nieuws naar raadsstukken, rechtbankuitspraken en lokale media. Sinds begin vorig jaar werd in dertien gemeenten een tentenkamp gemeld, bijna een verdubbeling ten opzichte van de twee jaar daarvoor. Sinds 2023 speelt het probleem in zeventien gemeenten.

Tentenkampen niet langer alleen in grote steden
Waar tentenkampen eerder vooral in de grote steden voorkwamen, duiken ze nu ook op in kleinere gemeenten. Apeldoorn, Groningen, Maastricht en Tilburg zijn voorbeelden van steden waar dit is gemeld. De cijfers vormen een ondergrens: gemeenten zijn niet altijd op de hoogte van tentenkampen binnen hun grenzen of houden dit niet structureel bij.

Amsterdam ontruimt recordaantal tenten
In Amsterdam werden vorig jaar 70 tenten ontruimd, een record volgens cijfers die de gemeente aan RTL Nieuws verstrekte. Burgemeester Femke Halsema waarschuwde zondag in het tv-programma Buitenhof voor de situatie in de hoofdstad. Volgens haar zijn er momenteel circa 3.500 overlastgevende daklozen in de stad, van wie ongeveer 1.500 arbeidsmigranten uit Oost-Europa.

Halsema sprak van erbarmelijke omstandigheden in Amsterdamse parken en van een groeiende onderklasse van mensen die volgens haar volkomen rechteloos is. Dat zorgt volgens de burgemeester voor een groot gevoel van onveiligheid bij buurtbewoners. In de bredere regio Amsterdam gaat het volgens de gemeente om meer dan 15.000 mensen die dak- of thuisloos zijn, of dreigend dakloos.

Trage procedure voor ontruiming
Voordat een tent door handhavers kan worden weggehaald, moet een uitgebreid stappenplan worden doorlopen. Een dakloze krijgt eerst een termijn om te vertrekken. Gebeurt dat niet, dan wacht de gemeente Amsterdam nog enkele weken voordat een tent daadwerkelijk wordt verwijderd. Het gaat volgens de gemeente om een zorgvuldige juridische procedure.

De groep daklozen is divers: het gaat volgens Halsema om arbeidsmigranten, mensen die de ggz hebben moeten verlaten en op wachtlijsten zijn beland, mensen met onbegrepen gedrag, ongedocumenteerden en daklozen door de woningnood. Ze riep de regering op gemeenten te ondersteunen bij het oplossen van het probleem, omdat de kwaliteit van leven in steden onder druk staat.

Ook in Nijmegen crisisaanpak nodig
In Nijmegen zetten daklozen vorige zomer steeds vaker een tent op bij het Keizer Karelplein, een druk verkeersknooppunt. Raadslid Rosalie Thomassen van de Stadspartij Nijmegen noemt de situatie schrijnend en gevaarlijk vanwege de ligging midden op het drukke plein.

De gemeente Nijmegen maakte inmiddels geld vrij voor een crisisaanpak: tenten en spullen zoals winkelwagens zijn verwijderd en daklozen kregen elders opvang aangeboden. Volgens Thomassen pakt de gemeente daarmee vooral symptomen aan en heeft ze geen grip op de onderliggende oorzaak. Ook zij vraagt om steun vanuit de regering: volgens haar wordt elke geholpen groep daklozen op hetzelfde moment alweer opgevolgd door een nieuwe, twee keer zo grote groep.

Tentenkamp daklozen (@Gemini-AI-impressie)
Tentenkamp daklozen (@Gemini-AI-impressie)